24 Mayıs 2026 tarihinde yapılan Güney Kıbrıs Rum Kesimi/Yönetimi (resmi adıyla Kıbrıs Cumhuriyeti) parlamento seçimleri, beklenildiği üzere merkezi partilerin kısmen güç kaybettiği ve yeni siyasal oluşumların siyaset sahnesinde yer edindiği ilginç bir neticeyle sonuçlandı. Buna karşın, seçim öncesinde felaket senaryolarının aksine, DISY ve AKEL gibi güçlü merkezi aktörler de siyasi sahnedeki ağırlıklarını korumayı başardılar. Üstelik aşırı sağcı ELAM da sandıkta korkulduğu ölçüde başarılı olamadı ve siyasi partiler arasında 3. sıraya yükselmesine ve oyunu ciddi anlamda arttırmasına karşın, Kıbrıs’ta yeniden güçlenmesi muhtemel etnik milliyetçiliğin adanın güneyinde henüz alarm düzeyinde kök salmadığını teyit etti. Bu anlamda, adanın güneyinde, parlamento içerisinde ve ülke siyasetinde yeni dengelerin oluşacağı ancak komple bir altüst oluş veya deprem senaryosunun gerçekleşmediği olağan bir siyasi süreç yaşandı.
Kıbrıslı seçmenler, bugün (24 Mayıs 2026), 753 aday arasından 5 yıl süreyle parlamentoda görev yapacak 56 milletvekilini seçmek için oy kullandılar. Seçimlere katılım yüzde 66,4 düzeyinde olurken, bu, 2021 parlamento seçimlerindeki yüzde 63,9’a kıyasla ciddi bir artışa işaret etti. Adanın güneyinde, sabah 07:00’den akşamüstü 18:00’e kadar süren oy verme işleminde toplam 568.587 kayıtlı seçmenin oy kullanma hakkı bulunuyordu. Barışçıl geçen seçim süreci sonucunda 56 sandalyeli Kıbrıs Rum parlamentosunda yer alacak siyasi partilerin yaklaşık oy oranları ve tahmini milletvekili sayıları şu şekilde gerçekleşti:
- DISY – % 27,2 – 17 milletvekili,
- AKEL – % 23,7 – 15 milletvekili,
- ELAM – % 11 – 8 milletvekili,
- DIKO – % 10 – 8 milletvekili,
- ALMA – % 5,9 – 4 milletvekili,
- ADK (Doğrudan Demokrasi Kıbrıs) – % 5,4 – 4 milletvekili,
- Aktif Vatandaşlar-Avcılar Hareketi – % 3,3,
- DIPA – % 3,2,
- EDEK – % 3,2,
- Volt Kıbrıs – 3,1,
- Çevreciler Hareketi – % 1,9.
Bu sonuçları yorumlamak gerekirse; DISY ve AKEL’in güçlerini korumasının ve oyların yarıdan fazlasını toplamasının, Kıbrıs Rum siyasetinde dengelerin henüz sarsılmadığını gösterdiği söylenebilir. Buna karşın, ELAM’ın yükselen performansı ve DIKO’nun devam eden milliyetçi potansiyeli, ülkedeki aşırı sağ tehlikesine dikkat çekmekte ve bu anlamda yaz aylarında başlaması muhtemel Kıbrıs barış müzakerelerine dair Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis’in elini zayıflatmaktadır. Ayrıca ADK ve ALMA gibi yeni siyasi oluşumların ilk seçimlerinde görece başarılı bir performans sergilemeleri, Kıbrıs siyasetinde köklü merkezi partilerin yeterince heyecan yaratamadığını düşündürmektedir. Bu doğrultuda, yeni, genç ve başarılı siyasetçilerin DISY ve AKEL gibi merkezi partiler tarafından fark edilmesi ve parti bünyelerine katılması, Kıbrıs’ın siyasi istikrarı açısından gereklidir.
Fidias
Örneğin, yeni kurduğu ADK partisiyle milletvekili seçilen Fidias’ın Avrupa Parlamentosu ile Kıbrıs parlamentosu milletvekilliği arasında bir seçim yapması gerekecektir. Cumhurbaşkanı Hristodulidis’in yeniden adaylığı konusu da bundan sonra sağ partiler arasında önemli bir müzakere konusu olacaktır. Nitekim önceki seçimde Hristodulidis’i desteklemiş olan EDEK ile DIPA’nın parlamento dışı kalması, Rum liderin sonraki dönemde adaylığı için şansını zayıflatmaktadır. Ancak 2028 yılı başlarındaki seçime kadar daha oldukça uzun bir süre vardır ve Hristodulidis’in Kıbrıs müzakerelerinde ilerleme sağlaması halinde seçmenle yeniden güven bağı kurması ve bağımsız olarak seçilmesi mümkündür.
Prof. Dr. Ozan ÖRMECİ
